Yapısı :
Foto dirençler optik devre tasarımlarında kullanılan en popüler devre elemanlarında biridir. Çalışma mantığı itibari ile normal bir ayarlı dirençten farklı değildir ancak değeri üzerindeki herhangi bir mekanik ayar ile değil, aldığı ışığın şiddetine göre değişir. Foto dirençler LDR (Light Dependent Resistance) olarak adlandırılır. Çalışma mantığı çok basittir. Üzerine herhangi bir ışık almadığı sürece direnci çok yüksektir (10 Mohm). Uygulanan ışık şiddeti arttıkça bu dirençte düşer (75-300 Ohm).
Alttaki resimde fotodirencin devre çizimlerinde kullanılan sembolü görünmektedir.
Sağlamlık Kontrolü :
Herhangi bir devreye ihtiyaç duymadan doğrudan ölçü aletinin Ohm metre kısmı kullanılarak sağlamlık kontrolü yapılabilir. Ohm Metre foto direncin uçlarına yön farketmeksizin bağlanıp ışığa tutulduğunda ışığın şiddeti arttıkça değeri düşer. Işık alan pencere tam olarak kapatıldığında hemen hemen açık devre gösterir yani iç direnç maximum değere (10 Mohm ve üzeri) ulaşmıştır. Ölçüm esnasında foto direnç bunların haricinde bir davranış gösteriyorsa arızalıdır.
Foto Diodlar
Yapısı :
Foto diodlar normal diodlar gibidir ancak iletken olma durumlarını ışık şiddetine göre azaltır veya arttırırlar. Normal diodların aksine devreye ters yönde bağlanırlar.
Sağlamlık Kontrolü :
Ohm metrenin X1 kademesinde siyah uç katoda, kırmızı uç anoda bağlanır. Üzerine uygulanan ışığın şiddeti arttıkça düşük direnç, ışığın şiddeti azaldıkça yüksek direnç gösteriyorsa foto diyot sağlamdır.
Foto Transistörler
Yapısı :
Normal transistörlerden tek farkı base ucundan yapılan tetiklemenin ışık şiddeti ile yapılmasıdır. Yine normal transistörler gibi bir base ucu vardır ve istenirse bu uç kullanılarak da tetiklenebilir. Devreye normal bir transistör gibi bağlanır ancak normal şartlarda base ucu kullanılmaz. Tetikleme işlemi, üzerindeki merceğe ışık uygulanarak yapılır. Uygulanan ışığın şiddetine göre Emiter-Kollektör arası iç direnç değişir ve yükün akımı kontrol edilebilir. Işık şiddeti arttıkça Emiter-Kollektör arası iç direnç düşer. Foto transistörler kızıl ötesi (Infra Red) ışınlara daha hassas olduğu için genellikle ışık kaynağı olarak kızıl ötesi (Infra Red) led'ler ile birlikte kullanılır.
Diğer tüm özellikleri ve sağlamlık kontrolü normal transistörlerde olduğu gibidir.
